De mieren (Formicidae) van Vlaanderen.

 

Inleiding


Atlas Vlaanderen

Blauwtjes

Bosmieren

Checklist

Collectie

Communicatie

Curiosa

Databank

Determinatiesleutel

Fiches

Focus op ...

Fossielen

Gynandromorfen

Koloniestichting

Laatste update

Lieveheersbeestjes

Links

Literatuur

Mierenhandel

Nieuwe soort

Nieuwe publicaties

Wenst u op de hoogte gesteld te worden van de laatste wijzigingen? Stuur ons een mailtje met uw verzoek.

Plantenluizen

Projecten

Symbiose

Taxonomen

Werkgroep

home

Literatuur

    A B C D E F G H I J K L M N O P Q R S T U V W X Y Z

    A

  • Agosti, D. & Bolton, B., 1990, New characters to differentiate the ant genera Lasius F. and Formica L. (Hymenoptera : Formicidae). - Entomologist's Gazette, vol. 41: 149-156.

  • Ali, M.F., Attygalle, A.B., Morgan, E.D. & Billen, J. , 1987. The Dufour gland substances of the workers of Formica fusca and Formica lemani (Hymenoptera/ Formicidae). Comp. Biochem. Physiol. Vol. 88B/1: 59-63.

  • Allard, D., Børgesen, L., Van Hulle, M., Bobbaers, A., Billen, J. & Gobin, B., 2006. Sperm transfer during mating in the pharaoh’s ant, Monomorium pharaonis. Physiological Entomology (2006), doi: 10.1111/j.1365-3032.

  • Attewell, P.J., Collingwood, C.A. & A. Godfrey, 2010. Ponera testacea (Emery, 1895) (Hym.: Formicidae) new to Britain from Dungeness, East Kent. - Entomologist's Rec. J. Var. 122: 113-119.

B

  • Barr, B., 1995. Feeding behaviour and mouthpart structure of larvae of Microdon eggeri and Microdon mutabilis (Diptera, Syrphidae). - Dipterists Digest 2: 31-36.

  • Baugnée, J-Y., 2002, Nouvelles observations de Plagiolepis vindobonensis Lomnicki, 1925 en Belgique (Hymenoptera Formicidae). Bulletin S.R.B.E./K.B.V.E., 138: 133-134.

  • Beckers, R., Deneubourg, J.L. & S. Goss, 1992. Trail laying behaviour during food recruitment in the ant Lasius niger (L.). Ins. Soc. 39: 59 - 72.

  • Bernard, F., 1968, Les Fourmis (Hymenoptera Formicidae) d'Europe Occidentale et Septentrionale.

  • Berwaerts, K., Crèvecoeur, L., Guelinckx, R., Lambrechts, J., Meyermans, F., Smets, K., Steeman, R., Thomaes, A., Thys, N., Vankerkhoven, F., Vervoort, L., Walleyn, R., Willems, W. & Wouters, J. (2008). Defensieve natuur in Diest: onderzoek naar de biodiversiteit op een militair domein met aanbevelingen naar beheer. In: Jaarboek BRAKONA 2006-2007 (red. Griet Nijs), pp 6-41, Druk in de Weer , Gent.

  • Berwaerts, K., De Koninck, H., Hendrickx, P., Herremans, M., Jacobs, M., Loos, G., Van de Meuter, F., Vankerkhoven, F., Veraghtert, W., (2009). Biodiversiteitsonderzoek naar ongewervelden op het militair domein in Diest (2008-2009). Rapport Natuur.studie 2009/9, Mechelen, pp 1-36.

  • Berwaerts, K., Boyen, M., Devolder, D., Herremans, M., Jacobs, I., Jacobs, M., Lodts, M., Roosen, H., Sanders, D., Van de Meuter, F., Vankerkhoven, F., Veraghtert, W. (2010). Inschatting van het voorkomen van enkele soortengroepen in het natuurgebied Averbode Bos & Heide. In: Jaarboek BRAKONA 2010 (red. Griet Nijs), pp 6-47, Druk in de Weer , Gent.

  • Beuker, D., 2004. De moerasknikspriet Microdon myrmicae in Nederland (Diptera: Syrphidae). - Ned. Faun. Med. 21: 55-60.

  • Billen, J., 2006. Signal variety and communication in social insects. Proc. Neth. Entomol. Soc. Meet. Vol. 17: 9 - 25.

  • Billen, J. & Morgan, E.D., 1998. Pheromone communication in social insects: Sources and secretions. in Pheromone communication in social insects, ch. 1, 3 - 33.

  • Billen, J., Grasso, D.A., Mori, A. & Le Moli, F., 2001. Structural and functional changes of the Dufour gland in gynes of the amazon ant Polyergus rufescens (Hymenoptera, Formicidae). - Zoomorphology 121: 55-61.

  • Billen, J. & Wilson, E.O., 2008. Social insect histology from the nineteenth century: The magnificent pioneer sections of Charles Janet. Arthropod Structure & Development 37: 163 - 167.

  • Boer, P., 1997, De ecologie van de mieren in de duinen van Bergen NH. 1-44.

  • Boer, P., 1999, Mieren in de Noord-Hollandse duinen. 1-23.

  • Boer, P., 1999. Aanvullingen op en vraagtekens bij de Nederlandse mierenfauna (Hymenoptera: Formicidae). Entomologische Berichten Amsterdam,59(9): 141-144.

  • Boer, P., 2000, Mieren van het nationaal park 'De Hamert' (en de Bergerheide). 1-29.

  • Boer, P., 2000, Mieren van het nationaal park 'De Hamert' (en de Bergerheide). 1-29.

  • Boer, P., 2001, Mieren van boswachterij Schoorl. 1-44.

  • Boer, P., 2001, Mieren van de Drunense duinen (en Huisterheide). 1-20.

  • Boer, P., 2001, Zoektocht naar de zeggensteekmier Myrmica gallienii (Hymenoptera: Formicidae) in Nederland beloond. - Ent. Ber., Amst. 61 (3): 33-36.

  • Boer, P., 2003, Mieren van Meijendel. 1-20.

  • Boer, P., 2003, De Kalme steekmier Myrmica lobicornis nieuw voor Nederland (Hymenoptera: Formicidae). - Nederlandse Faunistische Mededelingen 19: 69-72.

  • Boer, P., Dekoninck, W., van Loon, A.J., & Vankerkhoven, F., 2003, Lijst van mieren (Hymenoptera: Formicidae) van België en Nederland, hun Nederlandse namen en hun voorkomen. Entomologische Berichten 63(3), 54-58.

  • Boer, P. & Noordijk, J., 2004. De ruige gaststeekmier Myrmica hirsuta nieuw voor Nederland (Hymenoptera: Formicidae). Nederlandse Faunistische Mededelingen 20: 25-32.

  • Boer, P. & Noordijk, J., 2005. Myrmica schenckioides nov.sp., a new socially parasitic ant species (Hymenoptera, Formicidae). Ent. Berichten 65(4), 2005.

  • Boer, P., et al., 2006. De compostmier Hypoponera punctatissima in het vrije veld. Ent. Berichten 66(2): 38, 39.

  • Boer, P. & Dekoninck W ., 2006. First record of the permanent social parasitic, slavemaking ant Harpagoxenus sublaevis (Nylander, 1852) for Belgium (Hymenoptera, Formicidae). Bulletin de la Société royale belge d'Entomologie , 142 : 21-24.

  • Boer, P., Dekoninck, W. & van Noordwijk, T., 2006. De mierenfauna van enkele kalkgraslanden van Thier de Lanaye en de herontdekking van Lasius distinguendus in België. Bulletin S.R.B.E./K.B.V.E. 142: 115-122.

  • Boer, P., 2008. Observations of summit disease in Formica rufa Linnaeus, 1761 (Hymenoptera: Formicidae). Myrmecological News 11: 63-66.

  • Boer, P., 2008. Het inventariseren en monitoren van mieren (Hymenoptera: Formicidae). Nederlandse Faunistische Mededelingen 28: 17 - 34.

  • Boer, P., 2009. Nieuws over de Nederlandse mieren (2004 - 2008) (Hymenoptera: Formicidae). Nederlandse Faunistische Mededelingen 30: 39 - 46.

  • Boer, P., 2009. Blauwwrat (Aegeritella superficialis) op bosmieren (Formica) in Nederland. Entomologische Berichten 69 (3) : 116.

  • Boer, P., & Brooks, M., 2009. Succesvolle buitenshuis vestigingen van de Argentijnse mier Linepithema humile in Nederland (Hymenoptera: Formicidae). Nederlandse Faunistische Mededelingen 31: 17 - 23.

  • Boer, P., 2010. Mieren van de Benelux. - Jeugdbondsuitgeverij, 's Graveland, 183 pp.

  • Boer, P., 2011. Stronkmieren Formica truncorum in de kustduinen. Entomologische Berichten 71 (1): 15, 16.

  • Boer, P., 2011. De bruine staafmier, Ponera testacea (Hymenoptera: Formicidae), nieuw voor Nederland. Entomologische Berichten 71 (2): 43 - 45.

  • Bolton, B., 1994, Identification Guide to the Ant Genera of the World.

  • Bolton, B., 1995, A New General Catalogue of the Ants of the World.

  • Bolton, B., 2003, Synopsis and Classification of Formicidae. Memoirs of the American Entomological Institute, vol. 71, 370 pp.

  • Bolton, B. & B. L. Fisher, 2011. Taxonomy of Afritropical and West Palaearctic ants of the ponerine genus Hypoponera Santschi (Hymenoptera: Formicidae). Zootaxa 2843: 1 - 118.

  • Bondroit, J., 1912. Fourmis des Hautes-Fagnes. Ann. Soc. Entom. Belg. LVI: 351-352.

  • Bondroit, J., 1918. Les fourmis de France et de Belgique. Ann. de la Soc. Entom. de France - Vol. LXXXVII, p. 1 - 178.

  • Bondroit, J., 1920. Notes diverses sur des fourmis d'Europe. Ann. Soc. Entom. Belg. LIX: 143-158.

  • Bonte, D., Dekoninck, W., Provoost, S., Cosijns, E. & Hoffmann, M., 2003, Microgeographical distribution of ants (Hymenoptera: Formicidae) in coastal dune grassland and their relation to the soil structure and vegetation. Aniamal Biology, vol. 53(4): 367-377.

  • Boomsma, J.J. , A.A. Mabelis, M.G.M. Verbeek & E.C. Los, 1987. Insular biogeography and distribution ecology of ants on the Frisian islands. J. of Biogeography 14: 21-37.

  • Boomsma, J.J., Brouwer, A.H. & Loon, A.J. van, 1990, A new polygynous Lasius species (Hymenoptera: Formicidae) from Central Europe. II Allozymatic confirmation of species status and social structure. Insectes Sociaux, vol. 37(4): 363-375.

  • Boonen, S., Eelen, D., Børgesen, L. & J. Billen, 2012. Functional morphology of the mandibular gland of queens of the ant Monomorium pharaonis (L.). Acta Zoologica (Stockholm) 0:1-9. (pdf)

  • Bosmans, B., Crèvecoeur, L., Stassen, E., Vankerkhoven, F. & M. Janssen, 2003. Inventaris Munsterbos. (pdf)

  • Brosens D., Vankerkhoven F., Ignace D., Wegnez P., Noé N., Heughebaert A., Bortels J. & W. Dekoninck, (2013). FORMIDABEL: The Belgian Ants Database. ZooKeys 306: 59-70.

  • Bruyn, G.J.de & A.A. Mabelis, 1972. Predation and aggression as possible regulatory mechanisms in Formica. Ekologia Polska 20 (10): 93-101.

  • Bruyn, G.J. de & A.A. Mabelis, 1974. Mieren in Meijendel. In: Croin Michielsen (ed.), Meijendel, duin-water-leven. Van Hoeve, Den Haag; 155-177.

  • Buschinger, A., 1966. Untersuchungen an Harpagoxenus sublaevis Nyl. (Hym. Formicidae). I. - Freilandbeobachtungen zu Verbreitung und Lebensweise. Ins. Soc.13 : 5-16 .

  • Buschinger, A., 1966. Untersuchungen an Harpagoxenus sublaevis Nyl. (Hym. Formicidae). II. - Haltung und Brutaufzucht. Ins. Soc.13 : 311-322.

  • Buschinger, A., 1968. Untersuchungen an Harpagoxenus sublaevis Nyl. (Hym. Formicidae). III. - Kopula, Koloniegründung, Raubzüge. Ins. Soc.15 : 89-104.

  • Buschinger, A., 1974. Experimente und Beobachtungen zur Gründung und Entwicklung neuer Sozietäten der sklavenhaltenden Ameise Harpagoxenus sublaevis (Nyl.). Ins. Soc. 21 : 381 - 406.

  • Buschinger, A., 1983. Sexual behaviour and slave raiding of the dulotic ant, Harpagoxenus sublaevis (Nyl.) under field conditions (Hym. Formicidae). Ins. Soc. 30 : 235 - 240.

  • Buschinger, A., 1998. Als Wolf im Schafspelz enttarnt: Die Larve der Schwebfliege Microdon. Ameisenschutz aktuell 12: 47-51.

  • Buschinger, A. & Winter, U., 1975. Der Polymorphismus der sklavenhaltenden Ameise Harpagoxenus sublaevis (Nyl.). Ins. Soc. 22 : 333 - 362.

  • Buschinger, A., Ehrhardt, W. & Winter, U., 1980. The organization of slave raids in dulotic ants - a comparative study (Hymenoptera, Formicidae). Zeitschrift für Tierpsychologie, 53 : 245 - 264.

C

  • Cammaerts, M.C., 2001. Apprentissage spacial et temporel chez la fourmis Myrmica sabuleti (Hymenoptera: Formicidae). - Actes Coll. Ins. Soc., 14: 61-64.

  • Cammaerts, M.C., 2001. Le conditionnement classique chez la fourmis Myrmica sabuleti (Hymenoptera: Formicidae). - Actes Coll. Ins. Soc., 14: 65-68.

  • Cammaerts, M.C., 2004. Evaluation, par les ouvrières de Myrmica sabuleti (Formicidae) de la distance qu'elles parcourent. - Actes Coll. Ins. Soc., 16: 13-15.

  • Cammaerts, M.C., 2004. Classical conditioning, temporal learning and spatial learning in the ant Myrmica sabuleti. - Biologia, Bratislava 59/2 : 243-256.

  • Cammaerts, M.C., 2004. Visual cue generalisation and spatial conditioning in the ant Myrmica sabuleti. - Biologia, Bratislava 59/2 : 257-271.

  • Cammaerts, M.C., 2005. Sensitivity and adaptation of Myrmica sabuleti workers (Hymenoptera: Formicidae) to light. - Myrmecologische Nachrichten 7: 77-86.

  • Cammaerts, M.C., 2005. How do workers of the ant Myrmica sabuleti (Hymenoptera: Formicidae) estimate the distance they walk? - Belgian Journal of Entomology, vol. 7(1) : 87-98.

  • Cammaerts, M.C., 2006. Discrimination visuelle de formes, de contours, de nombres d'éléments et de l'orientation d'un élément par la fourmi Myrmica sabuleti. - Belgian Journal of Entomology, vol. 8(1), 43-54.

  • Cammaerts, M.C., 2007. Perspective vision in workers of Myrmica sabuleti Meinert, 1861 (Hymenoptera: Formicidae). Myrmecological News 10: 21-26.

  • Cammaerts, M.C., 2007. Colour vision in the ant Myrmica sabuleti Meinert, 1861 (Hymenoptera: Formicidae). Myrmecological News 10: 41-50.

  • Cammaerts, M.C., 2009. Olfactive conditioning and use of visual and odorous cues for movement in the ant Myrmica sabuleti (Hymenoptera: Formicidae). - Myrmecological News 12: 117-127.

  • Cammaerts, R., 1974, Le système glandulaire tégumentaire du coléoptère myrmécophile Claviger testaceus Preyssler, 1790 (Pselaphidae). Zeitschrift für Morphologie der Tierre, 77: 187-219

  • Cammaerts, R., 1977, Secretions of a beetle inducing regurgitation in its host ant. Proceedings of the 8th Int. Congres of the IUSSI, Wageningen: 295.

  • Cammaerts, R., 1991a, Interactions comportementales entre la fourmi Lasius flavus (Formicidae) et le Coléoptère myrmécophile Claviger testaceus (Pselaphidae). I. Ethogramme et modalités des interactions avec les ouvrières. - Bull. Annls Soc. R. Belge Ent. N° 127, 155-190

  • Cammaerts, R., 1991b, Interactions comportementales entre la fourmi Lasius flavus (Formicidae) et le Coléoptère myrmécophile Claviger testaceus (Pselaphidae).. II. Fréquence, durée et succession des comportements des ouvrières. - Bull. Annls Soc. R. Belge Ent. N° 127, 271-307.

  • Cammaerts, R., 1992, Stimuli inducing the regurgitation of the workers of Lasius flavus (Formicidae) upon the myrmecophilous beetle Claviger testaceus (Pselaphidae). Behavioural Processes, 28: 81-96.

  • Cammaerts, R., 1995, Regurgitation behaviour of the Lasius flavus worker (Formicidae) towards the myrmecophilous beetle Claviger testaceus (Pselaphidae) and other recipients. Behavioural Processes, 34: 241-264.

  • Cammaerts, R., 1996, Factors affecting the regurgitation behaviour of the ant Lasius flavus (Formicidae) to the guest beetle Claviger testaceus (Pselaphidae). Behavioural Processes, 38: 297-312.

  • Cammaerts, R., 1999a, A quantitative comparision of the behavioural reactions of Lasius flavus ant workers (Formicidae) toward the guest beetle Claviger testaceus (Pselaphidae), ant larvae, intruder insects and cadavers. Sociobiology, 33 (2): 145-170.

  • Cammaerts, R., 1999b, Transport location patterns of the guest beetle Claviger testaceus (Pselaphidae) and other objects moved by workers of the ant, Lasius flavus (Formicidae). Sociobiology, 34 (3): 433-475.

  • Cammaerts, R. & Cammaerts, M.C., 1988, Four ants (Hym. Formicidae) new to the Belgian Fauna. Entomologists Record 100: 37-38.

  • Collingwood, C.A., 1979, The Formicidae (Hymenoptera) of Fennoscandia and Denmark.

  • Creemers B., Billen J. & Gobin B., 2003. Larval begging behaviour in the ant Myrmica rubra. Ethology Ecology & Evolution 15: 261-272.

  • Csösz, S., 2012. Nematode infection as significant source of unjustified taxonomic descriptions in ants (Hymenoptera: Formicidae). Myrmecological News 17: 27-31.
  • Csösz, S. & Seifert, B., 2003. Ponera testacea Emery, 1895 stat. n. - A sister species of P. coarctata (Latreille, 1802) (Hymenoptera, Formicidae). Acta Zoologica Academiae Scientiarum Hungaricae 49 (3), 201-214.

  • Czechowski, W., 2005. Nest competition between Camponotus vagus (Scopoli, 1763) and Camponotus herculeanus (Linnaeus, 1758) (Hymenoptera: Formicidae) in the Białowieża Forest (Poland). Myrmecologische Nachrichten 7, 43-45.

  • Czechowski, W., Radchenko, A. & Czechowska, W., 2007. Mermithid infestation strikingly alters the morphology of Myrmica rubra (L.) (Hymenoptera: Formicidae): possible taxonomical involvements. Annales Zoologici 57 (2): 325-330.

D

  • De Bakker, D & Dekoninck, W, 2001. Ongewervelden in het Rodebos. Een opmerkelijke spinnen- (Araneae) en mierenfauna (Hymenoptera, Formicidae). Jaarboek Brakona 2001 : 39-51.

  • De Biseau, J.C. & Couvreur, J.M., 1994, Fourmis (Formicidae).

  • Decock, L., 2006. Rode bosmieren (Formica s.str.) en Coccinella magnifica in West-Vlaanderen: inventarisatie, habitatpreferentie en beheer. Scriptie Universiteit Gent.

  • Dekoninck, W., 2000, Mieren (Formicidae) in de landduinen van Oost-Vlaanderen: verrassend en soortenrijk! In: Dekoninck W, Bonte D and Grootaert P (eds). Onderzoek naar herstelmogelijkheden t.b.v. het behoud van de specifieke entomofauna van de landduinen in Oost-Vlaanderen.

  • Dekoninck, W., 2001. Mieren op voormalige landbouwgebieden: Indicatoren voor de toestand van de natuur en natuurontwikkeling in droge gebieden? In Dekoninck W, Versteirt V & P Grootaert, 2001. Praktijkgericht onderzoek naar kansen en belangrijke stuurvariabelen voor natuurontwikkeling op gronden met voormalig intensief landbouwgebruik. Partim Invertebraten VLINA99/02, Rapport ENT.2001.05, KBIN, 262 pp + bijlagen. (pdf)

  • Dekoninck, W., 2004. Mieren in: Inventarisatie van een aantal invertebratengroepen op de bermen, de taluds en de restgronden van de R0 (Ring van Brussel) en een voorstel tot monitoring. Rapport ENT. 2004.01, AMINAL. p. 35-42.

  • Dekoninck, W., 2005. Mieren - Formicidae in: Faunistische evaluatie en vergelijking van bosuitbreiding via bebossing, spontane verbossing en extensieve begrazing van open terreinen: een studie in de Voerstreek. Rapport ENT. 2005.01, AMINAL. p. 79-91.

  • Dekoninck, W., 2005. De mierenfauna van enkele habitats in de Denderstreek. Dendriet 4(2): 20-24.

  • Dekoninck, W., 2006. Op zoek naar rode bosmieren in het Meetjesland. Natuurhistorisch Tijdschrift Natuurpunt Meetjesland (5) 3: 14-19.

  • Dekoninck, W., 2009. Distribution, ecology and conservation of ants in Belgium with emphasis on Flanders (Hymenoptera: Formicidae). Thesis for the degree of Doctor (Ph.D.) in Sciences. University Gent.

  • Dekoninck, W., & Vankerkhoven, F., 2001a, Eight new species for the Belgian ant fauna and other remarkable recent records (Hymenoptera Formicidae). - Bulletin S.R.B.E./K.B.V.E., 137 : 36-43.

  • Dekoninck, W., & Vankerkhoven, F., 2001b, Checklist of the Belgian ant-fauna (Formicidae, Hymenoptera).Bulletin de l'Institut Royal des Sciences Naturelles de Belgique, Entomologie; 71: 263-266. (pdf)

  • Dekoninck, W., Versteirt, V. & Grootaert, P., 2001, Rediscovery of a colony Polyergus rufescens (Latreille, 1798) in Belgium: Observations at the "Hageven" nature reserve (Hymenoptera Formicidae). Bulletin S.R.B.E./K.B.V.E., 137: 98-101.

  • Dekoninck, W., & Bonte, D., 2002, Beïnvloeden mierennesten de verspreiding van planten in matig voedselrijke duinen? Resultaten uit Oostduinkerke. Natuur.focus 1(2): 61-64.

  • Dekoninck, W., de Baere, C., Mertens, J. & Maelfait, J.P., 2002, On the arrival of the Asian invader ant Lasius neglectus in Belgium (Hymenoptera Formicidae). Bulletin S.R.B.E./K.B.V.E., 138: 45-48.

  • Dekoninck, W., & Pauly, A., 2002, Camponotus vagus Scopoli, 1763 (Hymenoptera Formicidae) a new ant species for Belgium? Bulletin S.R.B.E./K.B.V.E., 138: 29-30.

  • Dekoninck, W, 2003. Mieren in de natte landduinen van Oost-Vlaanderen: Op zoek naar indicatoren voor natte heide. In Bonte D & P Grootaert Eds. Onderzoek naar herstelmogelijkheden t.b.v. het behoud van de specifieke entomofauna van de landduinen in Oost-Vlaanderen: natte gebieden, rapport ENT.2003.01.

  • Dekoninck, W., Vankerkhoven, F. & Maelfait, J.P., 2003, Verspreidingsatlas en voorlopige Rode Lijst van de mieren van Vlaanderen. (atlas)

  • Dekoninck, W., Vankerkhoven, F.& Maelfait, J.P., 2003, First observations of Leptothorax affinis Mayr 1855 (Formicidae Hymenoptera) in Belgium. Bulletin S.R.B.E./K.B.V.E., 139: 39-40.

  • Dekoninck W., Maelfait J-P., Vankerkhoven F. & P. Grootaert, 2003 Remarks on the distribution and use of a provisional red list of the ants of Flanders (Formicidae, Hymenoptera). In Procter D & PT Harding (Eds.). JNCC Report No. 367 Proceedings of IN Cardiff 2003, Red Lists for Invertebrates: their application at different spatial scales – practical issues, pragmatic approaches, 74-85. (pdf)

  • Dekoninck, W & Bonte, D., 2004. Mieren. In: Provoost, S. & D. Bonte (red.). Levende duinen: een overzicht van de biodiversiteit aan de Vlaamse kust. Mededelingen van het Instituut voor Natuurbehoud 22, Brussel : 194-207

  • Dekoninck, W., Boer, P., & Maelfait, J-P., 2004. Lasius platythorax Seifert as a temporary host of various Chthonolasius-species with remarks on the colony foundation of the parasites (Hymenoptera: Formicidae). Myrmecological News, 6: 5-8. (pdf)

  • Dekoninck, W., Desender, K., Grootaert, P., Maelfait, J-P., Baert, L., De Bakker, D. & Adriaens, T., 2004. Observations of the ladybird Platynaspis luteorubra (Goeze) on motorway verges along the ring-road of Brussels, with comments on its habitat and host preference (Coleoptera Coccinellidae Chilocorinae). Bulletin de la Société royale belge d’Entomologie, 140 : 123-125

  • Dekoninck, W., De Koninck, H., Gaspar, C., Grootaert, P., Godeau, J-F. & Maelfait, J-P., 2004. Comments on rare ant species and rediscovery of Myrmica lobicornis (Nylander 1846) (Formicidae, Hymenoptera), an ant supposed extinct in Belgium. Bulletin de la Société royale belge d’Entomologie, 140 : 31-33. (pdf)

  • Dekoninck, W. & Grootaert, P., 2005. Rediscovery of Lasius bicornis (Förster, 1850) in Belgium (Hymenoptera: Formicidae). Bulletin S.R.B.E./K.B.V.E., 141: 27-29.

  • Dekoninck W, Maelfait J-P, Vankerkhoven F., Baugnée, J-Y. & P Grootaert, 2006. An update of the checklist of the Belgian ant fauna with comments on new species for the country (Hymenoptera, Formicidae). - Belgian Journal of Entomology, vol. 8(1), 27-41. (pdf)

  • Dekoninck, W., Wegnez, P., Espadaler, X. & Grootaert , P., 2006. First record of infestation of the ghost ant Tapinoma melanocephalum ( Fabricius , 1793) in Belgium (Hymenoptera, Formicidae) - a new indoor pest problem for the country? Bulletin de la Société royale belge d'Entomologie, 142: 25-28.

  • Dekoninck, W., Lock, K. & Janssens, F., 2007. Acceptance of two myrmecophilous species, Platyarthrus hoffmannseggii (Isopoda: Oniscidae) and Cyphoderus albinus (Collembola: Cyphoderidae) by the introduced invasive garden ant Lasius neglectus (Hymenoptera: Formicidae) in Belgium. Eur. J. Entomol. 104: 159-161.

  • Dekoninck, W., De Koninck, H., Baugnée, J-Y. & Maelfait, J-P., 2007. Ant biodiversity conservation in Belgian calcareous grasslands: active management is vital. Belg. J. Zool., 137 (2): 137-146.

  • Dekoninck, W., Wouters, M., Adriaens, T. & Maelfait, J-P., 2007. Bosmieren, roofmieren en dienaarmieren in de Kalmthoutse Heide. Antenne 2007/3: 16-20. (pdf)

  • Dekoninck, W. & Vankerkhoven, F., 2008. Mieren in het Dijleland: op zoek naar enkele bijzondere soorten. De Boomklever: maart 2008: 52-59 (pdf)

  • Dekoninck, W., Desender, K. & P. Grootaert, 2008. Establishment of ant communities in forest growing on former agricultural fields: Colonisation and 25 years of management are not enough (Hymenoptera: Formicidae). Eur. J. Entomol. 105: 681 - 689.

  • Dekoninck, W., Wegnez, P. & L. Cournault, 2009. A list of ant species collected in the surrounding area of Rocher Frédericq (Hockai) with the first record of Leptothorax gredleri Mayr, 1855 for Belgium. - Bulletin S.R.B.E./K.B.V.E., 145: 22-24.

  • Dekoninck, W., Wegnez, P. & D. Muls, 2009. Two records of the rare ant Lasius bicornis in Belgium. - Bulletin S.R.B.E./K.B.V.E., 145: 111-113.

  • Dekoninck W., Hendrickx F., Grootaert P. & Maelfait J.P., 2010. Present concervation status of red wood ants in north-western Belgium: Worse than previously, but not a lost cause. - Eur. J. Entomol. 107: 209-218.

  • Dekoninck, W., Ignace, D. & P. Wegnez, 2010. Records of a new pest ant species in Belgium, Technomyrmex vitiensis Mann, 1921. - Bulletin S.R.B.E./K.B.V.E., 146: 86-90.

  • Dekoninck, W., Vankerkhoven, F. & A. Buschinger, 2012. A misunderstood instance of teratology in Belgian Leptothorax acervorum (Fabricius, 1793) (Hymenoptera, Formicidae) from the Bondroit collection. - Bulletin S.R.B.E./K.B.V.E., 148: 16-19.

  • Dekoninck, W., Ignace, D., Vankerkhoven, F. & P. Wegnez, 2012. Verspreidingsatlas van de mieren van België - Atlas des fourmis de Belgique. - Bulletin S.R.B.E./K.B.V.E., 148: 95-186.

  • Dekoninck, W., Maebe, K., Breyne, P. & F. Hendrickx, 2014. Polygyny and strong genetic structuring within an isolated population of the wood ant Formica rufa. Journal of Hymenoptera Research, 41: 95 - 111.

  • Dekoninck, W., Parmentier, T.., Casteels, J., Wegnez, P. & F. Vankerkhoven, 2015. Recente waarnemingen van de glanzende gastmier Formicoxenus nitidulus (Nylander, 1846) in Vlaanderen (Hymenoptera: Formicidae). Bulletin S.R.B.E./K.B.V.E., 151: 15-17.

  • Delabie, J.H.C. & Blard, F., 2002. The tramp ant Hypoponera punctatissima (Roger) (Hymenoptera: Formicidae: Ponerinae): new records from the Southern Hemisphere. - Neotropical Entomology, 31 (1) 149 - 151.

  • De Poorter, J., 2006. Rode bosmieren (Formica s.str.) en spinnengemeenschappen (Araneae) van bosfragmenten in Westvleteren. Scriptie Universiteit Gent.

  • Dessart, P., & Cammaerts R., 1995, Recaptures d' Hypoponera punctatissima en Belgique (Hymenoptera Formicidae Ponerinae). Bulletin S.R.B.E./K.B.V.E., 131: 487-489.

  • Dewes, E., 1993. Die Kerbameise (Formica (Coptoformica) exsecta Nyl.) im Naturpark Saar-Hunsrück (saarländischer Teil). Ameisenschutz aktuell 7 (1): 5-8.

  • Dolek, M., Freese-Hager, A. & Geyer, A., 2008. Ecology, colony structure, and conservation biology of Formica (Coptoformica) foreli Bondroit, 1918 in Bavaria, Germany (Hymenoptera: Formicidae). Myrmecological News 11: 49_52.

  • Donisthorpe, H., Sr., J., K., 1913. Myrmecophilous Notes for 1913. - The Entomologist's Record, Vol. XXVI., No. 2.

  • Donisthorpe, H., Sr., J., K., 1927. The guests of British ants - Their habits and life-histories. London.

  • Dubois, M.B., 1993. What's in a name? A clarification of Stenamma westwoodi, S. debile, and S. lippulum (Hymenoptera: Formicidae: Myrmicinae). - Sociobiology, Vol. 21 Nr. 3.

  • Dubois , M.B., 1998. A revision of the ant genus Stenamma in the Palaearctic and Oriental regions. - Sociobiology, Vol. 32 Nr. 2.

E

  • Eelen, D., Børgesen, L. W. & Billen, J., 2004. Morphology of a novel glandular epithelium lining the infrabuccal cavity in the ant Monomorium pharaonis (Hymenoptera, Formicidae). Arthropod Structure & Development 33 (2004) 471–475.

  • Eelen , D., Børgesen, L. & Billen, J., 2006. Functional morphology of the postpharyngeal gland of queens and workers of the ant Monomorium pharaonis (L.). Acta Zoologica (Stockholm) 87: 101-111.

  • Elfferich, N.W., 1998. Is the larval and imaginal signalling of Lycaenidae and other Lepidoptera related to communication with ants? Deinsea 4: 91-95.

  • Elfferich, N.W., 1998. New facts on the life history of the dusky large blue Maculinea nausithous (Lepidoptera: Lycaenidae) obtained by breeding with Myrmica ants in plaster nests. Deinsea 4: 97-102.

  • Elmes, G.W., Thomas, J.A., Hammarstedt, O., Munguira, M.L., Martin, J. & van der Made, J.G., 1994. Differences in host-ant specificity between Spanish, Dutch and Swedish populations of the endangered butterfly, Maculinea alcon (Denis et Schiff.) (Lepidoptera). - Memorabilia Zoologica 48: 55-68.
  • Elmes, G.W., Thomas, J.A., Wardlaw, J.C., Hochberg, M.E., Clarke, R.T. & Simcox, D.J., 1998. The ecology of Myrmica ants in relation to the conservation of Maculinea butterflies. - Journal of Insect Conservation 2: 67-78.
  • Elmes, G.W., Barr. B., Thomas, J.A. & Clarke, R.T., 1999. Extreme host specificity by Microdon mutabilis (Diptera: Syrphidae), a social parasite of ants. - Proc. R. Soc. Lond. B 266: 447-453.
  • Espadaler, X. & Rey, S., 2001, Biological constraints and colony founding in the polygynous invasive ant Lasius neglectus (Hymenoptera, Formicidae). Insectes Sociaux 48: 159-164.

G

  • Gammelmo, Ø. & Aarvik, L., 2007. The myrmecophilous fly Microdon myrmicae Schönrogge et al., 2002 (Diptera: Syrphidae) in Norway. - Norw. J. Entomol. 54: 43-48.

  • Godeau, J-F., Verhaeghe, J-C. & Hemptinne, J-L. (2002). Ant trail: a highway to aphids for Coccinella magnifica. Abstracts of the 8th International Symposium on Ecology of Aphidophaga, Ponta Delgada (São Miguel island), Archipelago of Azores (Portugal) at Azores University, September 1-6, 2002.

  • Gómez, C., Roura-Pascual, N. & Birkemoe, T., 2005. Argentine ants infesting Norwegian flats. Norw. J. Entomol. 52, 63-64.

  • Grasso, D.A., Mori, A., Le Moli, F. & Billen, J., 2002. Dufour's gland of Polyergus rufescens gynes: Age-dependent structural and functional changes. Ins. Soc. Life 4: 13 -16.

  • Grasso, D.A., Mori, A., Le Moli, F. & Billen, J., 2005. Morpho-functional comparison of the Dufour gland in the female castes of the Amazon ant Polyergus rufescens (Hymenoptera, Formicidae) . Zoomorphology 124: 149–153 .

H

  • Haelewaters, D., Boer, P. & J. Noordijk, 2015. Studies of Laboulbeniales (Fungi, Ascomycota) on Myrmica ants: Rickia wasmannii in the Netherlands. Journal of Hymenoptera Research 44: 39 - 47.

  • Heinze, J., Lautenschläger, B. & Buschinger, A., 2007. Female-biased sex ratios and unusually potent males in the social parasite Anergates atratulus (Hymenoptera: Formicidae). Myrmecological News 10: 1-5.

  • Henrich, K.O., Sander, A.C., Wolters, V. & Dauber, J., 2003. Isolation and characterization of microsatellite loci in the ant Myrmica scabrinodis. Molecular Ecology Notes 3: 304-306.

  • Hölldobler, B. & Wilson, E.O., 1990, The Ants.

J

  • Jeanson, R., Ratnieks, F.L.W. & Deneubourg, J.-L., 2003. Pheromone trail decay rates on different substrates in the Pharaoh's ant, Monomorium pharaonis. Physiological Entomology 28: 192-198.

  • Jordan, R. & Blüthgen, N., 2007. No evidence for a dominance-discovery trade-off among Formica pratensis colonies (Hymenoptera: Formicidae). Myrmecological News 10: 7-10.

K

  • Keller, L. & Passera, L., 1989. Size and fat content of gynes in relation to the mode of colony founding in ants (Hymenopetera; Formicidae). Oecologia, 80: 236-240.

  • Keller, L. & Passera, L., 1990. Fecundity of ant queens in relation to their age and the mode of colony founding. Insectes Sociaux, Vol. 37/2: 116-130.

  • Kipyatkov, V. , Lopatina, E. & Imamgaliev, A., 2005. Duration and thermal reaction norms of development are significantly different in winter and summer brood pupae of the ants Myrmica rubra Linnaeus, 1758 and M. ruginodis Nylander, 1846 (Hymenoptera: Formicidae). - Myrmecologische Nachrichten 7: 69-76.

  • Kutter, H., 1958. Über Modificationen bei Ameisenarbeiterinnen, welche durch den Parasitismus von Mermithiden (Nematod.) verursacht worden sind. Mitt. Schweiz. Entomol. Ges. 31 (3-4): 313-316.

  • Kutter, H., 1977, Formicidae.

L

  • Lambrechts , J., Verheijen, W., Gabriëls, J., Gorssen, J. & Rutten, J., 2000. Evaluatie van het actuele heidebeheer op de intrinsieke kwaliteiten voor de fauna. Studieopdracht AMINAL, afdeling Natuur Limburg. Studierapport Aeolus, Genk.

  • Lambrechts, J., Verheijen, W., Gorssen, J. & Rutten, J., 2000. Fauna-elementen op de wegbermen langsheen de autosnelweg E314. Sudieopdracht AMINAL, afdeling Natuur Limburg. Studierapport Aeolus, Genk, 117 pp.

  • Lambrechts, J. m.m.v. Gabriëls, J., Janssen, M., Stassen, E., Vankerkhoven, F., Indeherberg, M. & Verheyen, W., 2000. Onderzoek naar sturing van het beheer van natte heideterreinen. Aeolus i.o.v. AMINAL, afdeling Natuur Limburg.

  • Lambrechts, J. & Vankerkhoven, F., 2006. Mieren in het Nationaal Park Hoge Kempen: indicatoren voor stabiele milieus. LIKONA Jaarboek 2005, 78-84. (pdf)

  • Lambrechts, J., Stassen, E., Janssen, M. & Vankerkhoven, F., 2006. Natuurontwikkeling in Hoegaarden en de effecten op bodembewonende ongewervelden. Verslag van een uitgebreid bodemvalonderzoek. Natuurpunt Velpe-Mene, 57 p. (pdf)

  • Lambrechts, J. & Vankerkhoven, F., 2007. Unieke mierenfauna in de fossiele duinen van Adinkerke. Natuur.focus 6(4): 130-132. (pdf)

  • Lehouck, V., 2002. Spatio-temporele distributie van mieren (Hymenoptera: Formicidae) in duingraslanden, met bijzondere aandacht voor plant-mier interacties. Scriptie Universiteit Gent.

  • Lehouck, V., Bonte, D., Dekoninck, W. & Maelfait, J.P., 2004. The distribution of ant nests (Hymenoptera, Formicidae) in coastal grey dunes of Flanders (Belgium) and their relationship to myrmecochorus plants. Belg. J. Zool. (2/1): 89-96.

  • Lehouck, V., Bonte, D., Dekoninck, W. & Maelfait, J.P., 2004. Trophobiotic relationships between ants (Hymenoptera: Formicidae) and Tettigometridae (Hemiptera: Fulgoromorpha) in the grey dunes of Belgium. Eur. J. Entomol. 101: 547–553, 2004.

  • Loon, A.J. van, Boomsma, J.J. & Andrasfalvy, A., 1990, A new polygynus Lasius species (Hymenoptera; Formicidae) from Central Europe. I. Description and general biology. Insectes Sociaux, vol. 37(4): 348-362.

  • Loon, A.J. van & Mabelis, A.A., 1996. Flora en fauna 2030 - fase III. Deelrapport mieren.1-34.

  • Loones, J., 2006. De rode bosmier in Vlaanderen; voorkomen, bedreiging en mogelijke herstelmaatregelen. Waarnemingen in de Sixtusbossen, Poperinge-Vleteren. Scriptie Open Universiteit Nederland.

  • Loones, J., Maelfait, J.P., van Rhijn, J., Dekoninck, W. en Adriaens, T., 2008. De rode bosmier in Vlaanderen; voorkomen, bedreigingen en herstelmaatregelen aan de hand van een detailstudie in de Sixtusbossen (Poperinge-Vleteren). - Rapporten van het Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek 2008 (INBO.R.2008.01). Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek, Brussel.

M

  • Maes, D. & Van Dyck, H., 1999. Dagvlinders in Vlaanderen - Ecologie, verspreiding en behoud. Stichting Leefmilieu i.s.m. Instituut voor Natuurbehoud en Vlaamse Vlinderwerkgroep, Antwerpen / Brussel.

  • Mabelis, A.A., 1975. De soortenrijkdom van mieren in een aantal bostypen. RIN-bericht 84, Contactblad voor oecologen 11 (3/4): 57-69.

  • Mabelis, A.A., 1976. Invloed van maaien, branden en grazen op de mierenfauna van de Strabrechtse heide. RIN - rapport, Leersum; 26 p.

  • Mabelis, A.A., 1977. Artenreichtum von Ameisen in einigen Waldtypen. In: R. Tüxen (ed.), Vegetation und Fauna, Cramer, Vaduz; 187-207.

  • Mabelis, A.A. & M.E. van Roosmalen, 1977. Cannibalism in Formica polyctena Foerst. (hymenoptera, Formicidae). Proc. 8th. Int. Congress IUSSI. PUDOC, Wageningen: 307-308.

  • Mabelis, A.A. & J.C.F. Mabelis-Jonkers, 1978. Verspreiding van mieren in kalkrijke gebieden van Zuid-Limburg (Hymenoptera, Formicidae). Entomologische Berichten 38: 165-168.

  • Mabelis, A.A., 1979. Nest splitting by the red wood ant (Formica polyctena Foerst.). Neth. J. Zool. 29 (1): 109-125.

  • Mabelis, A.A., 1979. Distribution of red wood ants (Formica polyctena Foerster). Neth. J. Zool. 29 (2): 221-232.

  • Mabelis, A.A. 1979. Wood ant wars, the relationship between aggression and predation in the red wood ant (Formica polyctena Foerst.). Neth. J. Zool. 29 (4): 451-620.

  • Mabelis, A.A., 1980. Bosmieren van de Bremhof. Zuidhollands Landschap 3: 6-8.

  • Mabelis, A.A., 1983. Kunnen mieren ons leren kalkgraslanden te beheren? Publicatie van het Natuurhistorisch Genootschap in Limburg 33: 14-17.

  • Mabelis, A.A., 1983 De invertebratenfauna van de Zuidlimburgse kalkgraslanden. Mieren (Hymenoptera: Formicidae) - II. Natuurhistorisch Maandblad 72 (2): 33-37.

  • Mabelis, A.A., 1983. De verspreiding van rode bosmieren. Bosbouwvoorlichting 22(1): 6-8.

  • Mabelis, A.A., 1983. Rode bosmieren op de Hoge Veluwe. De Schouw 30 (1): 6-11.

  • Mabelis, A.A., 1983. Mieren en mensen. Natuurbehoud 14 (3): 68-70.

  • Mabelis, A.A., 1983. Mieren. In: RIN, Natuurbeheer in Nederland; Dieren. Pudoc, Wageningen; 399-410.

  • Mabelis, A.A., 1984. Aggression in wood ants (Formica polyctena Foerst., Hymenoptera, Formicidae). Aggressive Behavior 10 (1): 47-53.

  • Mabelis, A.A., 1984. Interference between wood ants and other ant species (Hymenoptera, Formicidae). Neth. J. Zool. 34 (1): 1-20.

  • Mabelis, A.A., 1984. De verspreiding van rode bosmieren in Nederland - oproep tot deelname aan een speuractie. Natura 81: 134- 138.

  • Mabelis, A.A., 1984. De verspreiding van rode bosmieren. II. Bosbouwvoorlichting 23 (2) 18-19.

  • Mabelis, A.A., 1984. De mieren van de Bemelerberg. Publ. Natuurhist. Genootschap in Limburg 34 (1-5): 76-80.

  • Mabelis, A.A. & J.J. Boomsma, 1984. The ant fauna of coastal and continental islands in The Netherlands. Abstract Vol. XVII Int. Congress of Entomol. Hamburg: 498.

  • Mabelis, A.A., 1986. Ants and the threats posed by modern land-use. Species, Newsletter of SSC (IUCN) 7: 36-37.

  • Mabelis, A.A., 1986. How to protect ants in an affluent society? In: H.H.W. Velthuis (editor), Proceedings of the 3rd European Congress of Entomology. Amsterdam, pp. 457-460.

  • Mabelis, A.A. 1986. Why do queens fly? (Hymenoptera, Formicidae). In: H.H.W. Velthuis (ed.), Proc. 3rd. Eur. Congress of Entomol. 3: 461-464.

  • Mabelis, A.A., P.H. Boting, P.J. Dijkstra & P.M. Zaaijer, 1986. De stronkmier (Formica truncorum Fabricius) toch inheems! Ent. Ber. 46 (12): 173-175.

  • Mabelis, A.A., 1987. Go to the ants, be wise and protect them! IUCN Bulletin 18 (7-9): 9.

  • Mabelis, A.A., 1987. Mieren als toetssoorten voor het beheer van natuurgebieden. Bosbouwvoorlichting 26 (1): 6-8.

  • Mabelis, A.A., 1987. Mieren van de Sint-Pietersberg. Euglena 6 (2): 32-35.

  • Mabelis, A.A., 1987. Verspreiding en habitat van de Stronkmier, Formica truncorum Fabricius (Hymenoptera, Formicidae). Ent. Ber. 47 (9): 129-136.

  • Mabelis, A.A. & M. Soesbergen, 1989. Verspreiding van rode bosmieren in relatie tot grootte en isolatie van hun woongebieden. In: W. Ellis (redactie), Insektenfauna en natuurbeheer. Wetenschappelijke Mededeling KNNV 192. Hoogwoud, pp. 49-52.

  • Mabelis, A.A., 1992. Wood ants in fragmented woodlands. In: L. Zombori & L. Peregovits (eds.), Proc. 4th. ECE/XIII SIEEC, Budapest; 757-761.

  • Mabelis, A.A. & M.C. van Velden, 1992. Bosjes in het cultuurlandschap als ecologische eilanden voor ongewervelden; de rol van oppervlakte en isolatie. RIN-rapport 9219, IBN-DLO, Leersum.

  • Mabelis, A.A., 1993. Mieren in het duin. Duin 17: 10-12.

  • Mabelis, A.A. 1994. Flying as a survival strategy for red wood ants in a fragmented landscape (Hymenoptera, Formicidae). Memorabilia Zoologica 48: 147-170.

  • Mabelis, A.A., 1998. De betekenis van landschapselementen voor de rode bosmier. SBNL, Inzicht in natuur 10 (1): 14-15.

  • Mabelis, A.A., 2000. Amazonemier (Polyergus rufescens) duikt op in de Achterhoek (Hymenoptera: Formicidae). Entomologische Berichten 60 (3): 50-52.

  • Mabelis, A.A., 2002. Bruikbaarheid van mieren voor de monitoring van natuurgebieden. Alterra-rapport 571, Wageningen; 98 p.

  • Mabelis, A.A., 2003. Do Formica species (Hymenoptera: Formicidae) have a different attack mode? - Annales Zoologici 53 (4): 667-668.

  • Mabelis, A.A., 2007. Do ants need protection? - Entomologische Berichten 67 (4): 145-149.

  • Mabelis, A.A. & J. Korczynska, 2001. Dispersal for survival : some observations on the trunk ant (Formica truncorum Fabricius). Netherlands journal of Zoology 51 (3) : 299-321.

  • Mabelis, A.A. & Chardon, J.P., 2005. Survival of the black bog ant (Formica trankaucasica Nasanov) in relation to the fragmentation of its habitat. Journal of Insect Conservation 9: 95-108.

  • Mabelis, A.A. & Verboom, B., 2009. Ongewervelde dieren van versnipperde schrale graslanden in Zuid-Limburg. - Natuurhistorisch Maandblad 98/10: 189-201.

  • Maes, D., Van Dyck, H., Vanreusel, W. & Cortens, J., 2003. Mieren op natte heide in de Antwerpse en Limburgse Kempen: Soortenrijkdom, nieuwe soorten en relaties met vergrassing. - Natuur.focus 2(1): 18-22.

  • Malvaux, K., Licois, S., Le Roux, A.M. & Le Roux, G.. Modification du milieu social et reconnaissance coloniale chez deux espèces de fourmis: Myrmica rubra L. et Myrmica ruginodis Nyl.

  • McGlynn, T.P., 1999. The worldwide transfer of ants: geographical distribution and ecological invasions. - Journal of Biogeography, Vol. 26 (3): 535 - 548.

  • Mori, A., Grasso, D.A., Visicchio, R. & Le Moli, F., 2000. Colony founding in Polyergus rufescens: the role of the Dufour's gland. - Insectes soc. 47: 7-10.

  • Morrison, W.R. & V. Witte, 2011. Strong differences in chemical recognition cues between two closely related species of ants from the genus Lasius (Hymenoptera: Formicidae). Journal of Evolutionary biology 24 (2011) 2389 - 2397.

N

  • Noordijk, J. & Boer, P., 2007. Mieren in Veluwebermen: soortenrijkdom en aanbevelingen voor beheer (Hymenoptera: Formicidae). Nederlandse Faunistische Mededelingen 27: 23- 50.

  • Noordijk, J., Morssinkhof, R., Boer, P., Schaffens, A.P., Heijerman, Th. & Sykora, K.V., 2008. How ants find each other; temporal and spatial patterns in nuptial flights. - Insectes Sociaux DOI 10.1007/s0040-008-1002-9.

  • Noordijk, J., Boer, P., Wijnhoven, H., Smits, J. & Raemakers, I., 2008. De staafmier Ponera coarctata in Nederland (Hymenoptera: Formicidae). - Entomologische Berichten 68(3): 78-82.

  • Nylander, W. 1846a. Adnotationes in monographiam formicarum borealium Europae. Acta Societatis Scientiarum Fennicae 2: 875-944.

  • Nylander, W. 1846b. Additamentum adnotationum in monographiam formicarum borealium Europae. Acta Societatis Scientiarum Fennicae 2: 1041-1062.

  • Nylander, W. 1849. Additamentum alterum adnotationum in monographiam formicarum borealium. Acta Societatis Scientiarum Fennicae 3: 25-48.

O

  • Otto, D. , 2005. Die Roten Waldameisen. Westarp Wissenschaften.

P

  • Pamilo, P., 1991. Life span of queens in the ants Formica exsecta. - Insectes sociaux 38: 111-119.

  • Parmentier, T., 2010. Taakverdeling en voedselecologie bij de werksters van Formica rufa en Formica polyctena. Scriptie UG. (pdf)

  • Parmentier, T., Dekoninck, W. & F. Hendrickx, 2012. Side fidelity of Formica rufa: Micro-scaled and persistent despite disturbance (Hymenoptera: Formicidae). Sociobiology Vol. 59 N° 3, 1413 - 1425.

  • Parmentier, T., Dekoninck, W. & T. Wenseleers, 2014. A highly diverse microcosm in a hostile world: a review on the associates of red wood ants (Formica rufa group). Insectes Sociaux DOI 10.1007/s00040-014-0357-3.

  • Parmentier, T., Dekoninck, W. & T. Wenseleers, 2015. Metapopulation processes affecting diversity and distribution of myrmecophiles associated with red wood ants. Basic and Applied Ecology (2015).

  • Parmentier, T., Dekoninck, W. & T. Wenseleers, 2015. Context-dependent specialization in colony defence in the red wood ant Formica rufa. Animal Behaviour 103 : 161 - 167.

  • Peeters, T.M.J. et al., 2004. De wespen en mieren van Nederland (Hymenoptera: Aculeata). Nederlanse Fauna 6.

  • Pisarski, B., 1982. Structure et organisation des sociétés de fourmis de l'espèce Formica (Coptoformica) exsecta Nyl. (Hymenoptera, Formicidae). Memorabilia Zoologica 38: 1-281.

R

  • Radchenko, A., Czechowski, W. & Czechowska, W., 1998. The genus Tetramorium Mayr (Hymenoptera, Formicidae) in Poland - A survey of species and a key for their identification. Annales Zoologici 48(1/2): 107-118.

  • Radchenko, A.G. & Elmes, G.W., 2003. A taxonomic revision of the socially parasitic Myrmica ants (Hymenoptera: Formicidae) of the Palaearctic region. Annales Zoologici 53(2): 217-243.

  • Radchenko, A., 2005. A review of the ants of the genus Lasius Fabricius, 1804, subgenus Dendrolasius Ruzsky, 1912 (Hymenoptera: Formicidae) from East Palaearctic. - Annales Zoologici, 55(1): 83-94.

  • Radchenko, A.G. & Elmes, G.W., 2010. Myrmica ants (Hymenoptera: Formicidae) of the Old World. - Natura optima dux Foundation, Warsaw, 789 pp.

  • Raignier, A., 1957. Het leven der mieren. - Prisma, Het Spectrum.

  • Reznikova, ZH. I. & Panteleeva, S.N., 2001. Interaction of the ant Myrmica rubra L. as a predator with springtails (Collembola) as a mass prey. Doklady Biological Sciences, Vol. 380: 475- 477.

  • Rigato, F., 2011. Contributions to the taxonomy of West European and North African Stenamma of the westwoodii species-group (Hymenoptera Formicidae). - Memorie della Società Italiana di Scienze Naturali e del Museo Civico di Storia Naturale di Milano, Vol. XXXVII - Fasciolo II: 1 - 56.

S

  • Schenck, C.F., 1852, Beschreibung nassauischer Ameisenarten., Jahrb. Ver. Naturkd. Nassau 8: 3-149

  • Schlick-Steiner, B.C., Steiner, F.M. & Seifert, B., 2002. Lasius flavus - A host species of Lasius Mixtus (Hymenoptera: Formicidae). - Sociobiology Vol. 39,1: 141-143.

  • Schoeters, E., & Vankerkhoven, F., 2001, Onze mieren.

  • Schoeters, E., & Vankerkhoven, F., 2001, Onze mieren: Geactualiseerde determinatietabel voor België.

  • Schönrogge, K. et al., 2002. When rare species become endangered: cryptic speciation in myrmecophilous hoverflies. - Biological Journal of the Linnean Society 75: 291-300.

  • Schönrogge, K., et al., 2006. Host propagation permits extreme local adaptation in a social parasite of ants. - Ecology Letters 9: 1032-1040.

  • Schultz, R. & Seifert, B., 2005. Lasius neglectus(Hymenoptera: Formicidae) - a widely distributed tramp species in Central Asia. - Myrmecologische Nachrichten 7: 47-50.

  • Schultz, R. & Seifert, B., 2007. The distribution of the subgenus Coptoformica Müller, 1923 (Hymenoptera: Formicidae) in the Palaearctic Region. Myrmecological News 10: 11-18.

  • Seifert, B., 1982, Lasius (Chthonolasius) jensi n. sp. - eine neue temporär sozialparasitische Erdameise aus Mitteleuropa (Hymenoptera, Formicidae). - Reichenbachia 20(10): 85-96.

  • Seifert, B., 1983, The taxonomical and ecological status of Lasius myops Forel (Hymenoptera, Formicidae) and first description of its males. - Abh. Ber. Naturkundemus. Görlitz 57,6: 1-16.

  • Seifert, B., 1984, Firm evidence for synonymy of Myrmica rugulosoides Forel, 1915 and Myrmica scabrinodis Nylander, 1846. - Abh. Ber. Naturkundemus. Görlitz 58,6: 1-10.

  • Seifert, B., 1984, Nachweis einer im Freiland autgetretenen Bastardierung von Leptothorax nigriceps Mayr und Leptothorax unifasciatus (Latr.) mittels einer multiplen Diskriminanzanalyse. Abh. Ber. Naturkundemus. Görlitz 58,7: 1-8.

  • Seifert, B., 1988, A Taxonomic Revision of the Myrmica Species of Europe, Asia Minor, and Caucasia (Hymenoptera, Formicidae). - Abh. Ber. Naturkundemus. Görlitz 62,3: 1-75.

  • Seifert, B., 1989, Camponotus herculeanus (Linné, 1758) und Camponotus ligniperda (Latr., 1802) - Determination der weiblichen Kasten, Verbreitung und Habitatwahl in Mitteleuropa. Entomologische Nachrichten und Berichte, 33: 127-133.

  • Seifert, B., 1990, Supplementation to the revision of European species of the ant subgenus Chthonolasius Ruzsky, 1913 (Hymenoptera: Formicidae). - Doriana vol. VI(271): 1-13.

  • Seifert, B., 1992, A Taxonomic Revision of the Palearctic Members of the Ant Subgenus Lasius s. str. (Hymenoptera: Formicidae). - Abh. Ber. Naturkundemus. Görlitz 66, 5: 1-67.

  • Seifert, B., 1993, Die freilebenden Ameisenarten Deutschlands (Hymenoptera: Formicidae) und Angaben zu deren Taxonomie und Verbreitung. - Abh. Ber; Naturkundesmus. Görlitz 67,3: 1-44.

  • Seifert, B., 1996, Ameisen - beobachten, bestimmen.

  • Seifert, B., 1997, Formica lusatica n. sp. - a sympatric sibling species of Formica cunicularia and Formica rufibarbis (Hymenoptera, Formicidae). - Abh. Ber; Naturkundesmus. Görlitz 69,5: 3-16.

  • Seifert, B., 2000, Rapid range expansion in Lasius neglectus (Hymenoptera, Formicidae) - an Asian invader swamps Europe. - Mitt. Mus. Nat.kd. Berl., Dtsch. entomol. Z. 47(2): 173-179.

  • Seifert, B., 2000, A taxonomic revision of the ant subgenus Coptoformica Mueller, 1923 (Hymenoptera, Formicidae). - Zoosystema 22(3): 517-568.

  • Seifert, B., 2000, Myrmica lonae Finzi, 1926 - a species separate from Myrmica sabuleti Meinert, 1861 (Hymenoptera: Formicidae). - Abh. Ber. Naturkundemus. Görlitz 72, 2: 195-205

  • Seifert, B. & Buschinger, A., 2001. Pleometrotische Koloniegründung von Lasius meridionalis (Bondroit, 1920) bei Lasius paralienus Seifert, 1992, mit Bemerkungen über morphologische und ethologische Anpassungen an die sozialparasitische Koloniegründung (Hymenoptera: Formicidae). - Myrmecologische Nachrichten 4: 11-15.

  • Seifert, B., 2003, Hypoponera punctatissima (Roger) and H. schauinslandi (Emery) - Two morphologically and biologically distinct species (Hymenoptera: Formicidae). - Abh. Ber. Naturkundemus. Görlitz 75, 1: 61-81.

  • Seifert, B., 2003 . The Palaearctic members of the Myrmica schencki group with description of a new species. - Beitr. Ent. 53 (1): 141-159.

  • Seifert, B., 2004. The "Black Bog Ant" Formica picea Nylander, 1846 – a species different from Formica candida Smith, 878 (Hymenoptera: Formicidae). - Myrmecologische Nachrichten 6: 29-38.

  • Seifert, B. & Goropashnaya, A.V., 2004. Ideal phenotypes and mismatching haplotypes - errors of mtDNA treeing in ants (Hymenoptera: Formicidae) detected by standardized morphometry. - Organisms, Diversity & Evolution 4 (2004) 295-305.

  • Seifert, B., 2005. Rank elevation in two European ant species: Myrmica lobulicornis Nylander, 1857, stat.n. and Myrmica pinosior Santschi, 1931, stat.n. (Hymenoptera: Formicidae). Myrmecologische Nachrichten 7: 1-7.

  • Seifert, B., 2007. Die Ameisen Mittel- und Nordeuropas. Uitg. Lutra - 368 pp.

  • Seifert, B. & Schultz, R., 2009. A taxonomic revision of the Formica rufibarbis Fabricius, 1793 group (Hymenoptera: Formicidae). Myrmecologische Nachrichten 12: 255 - 272.

  • Seifert, B., 2012. Clarifying naming and identification of the outdoor species of the ant genus Tapinoma FÖRSTER, 1850 (Hymenoptera: Formicidae) in Europe north of the Mediterranean region with description of a new species. Myrmecological News 16: 139 - 147.
  • Seifert, B., 2013. Hypoponera ergatandria (Forel, 1893) - a cosmopolitan tramp species different from H. punctatissima (Roger, 1859) (Hymenoptera: Formicidae). Soil Organisms 85 (3): 189-201.
  • Siepel, H., J. Meijer, A.A. Mabelis & M.H. den Boer, 1989. A tool to assess the influence of management practices on grassland surface macrofaunas. J. Appl. Ent. 108: 271-290.
  • Sloggett, J.J. & Majerus, M.E.N. (2000). Aphid mediated coexistence of ladybirds (Coleoptera: Coccinellidae) and the wood ant Formica rufa: seasonal effects, interspecific variability and the evolution of a coccinellid myrmecophile. Oikos 89: 345-359.

  • Sloggett, J.J. & Majerus, M.E.N. (2003). Adaptations of Coccinella magnifica, a myrmecophilous coccinellid, to aggression by wood ants (Formica rufa Group). I. Larval behaviour and ladybird oviposition location. European Journal of Entomology 100(3): 337-344.

  • Slogget J.J., Völkl, W., Schulze, W., Schulenburg, J.H.G. & Majerus, M.E.N. (2002). The ant-associations and diet of the ladybird Coccinella magnifica (Coleoptera: Coccinellidae). European Journal of Entomology 99(4): 565-569.

  • Sloggett, J.J., Webberley, K.M. & Majerus, M.E.N. (2004). Low parasitoid success on a myrmecophilous host is maintained in the absence of ants. Ecological Entomology 29(1): 123.

  • Sloggett, J.J., Wood, R.A. & Majerus, M.E.N. (1998). Adaptations of Coccinella magnifica Redtenbacher, a myrmecophilous coccinellid, to aggression by wood ants (Formica rufa Group). I. Adult behavioral adaptation, its ecological context and evolution. Journal of Insect Behavior 11(6): 889-904.

  • Stankiewicz, A.M., Sielezniew, M. & Svitra, G., 2005. Myrmica schencki (Hymenoptera: Formicidae) rears Maculinea rebeli (Lepidoptera: Lycaenidae) in Lithuania: new evidence for geographical variation of host-ant specificity of an endangered butterfly. - Myrmecologische Nachrichten 7: 51-54.

  • Stärcke, A., 1942. Drie nog onbeschreven Europeesche miervormen. Tijdschrift voor Entomologie, 85: 24-29.

  • Stärcke, A., 1944. Determineertabel voor de werksterkaste der Nederlandse mieren, herziene 2de druk. Natuurhistorisch Maandblad, Maastricht, XXXIII, 6-8, 23-24, 29-32, 37-38, 43-46, 55-56, 58-60, 62-65, 72-76, 79 figs..

  • Steiner, F.M., Schlick-Steiner, B.C., Seifert, B. & Straka, U. 2002. Lasius platythorax host of Lasius distinguendus (Hymenoptera, Formicidae). – Insectes Sociaux 49: 299.

  • Steiner, F.M. et al., 2005. Towards DNA-aided biogeogrphy: An example from Tetramorium ants (Hymenoptera, Formicidae). Ann. Zool. Fennici 42: 23-35.

  • Steiner, F.M. et al., 2006. No sympatric speciation here: multiple data sources show that the ant Myrmica microrubra is not a separate species but an alternate reproductive morph of Myrmica rubra. - Journal of Evolutionary Biology

  • Steiner, F.M., Schlick-Steiner, B.C. & Moder, K. 2006. Morphology-based cyber identification engine to identify ants of the Tetramorium caespitum/impurum complex (Hymenoptera: Formicidae) . - Myrmecologische Nachrichten 8: 175 - 180.

  • Stille, M., 1996. Queen/worker thorax volume ratios and nest-founding strategies in ants. Oecologia, 105: 87-93.

  • Sudd, J.H., Franks, N.R., 1987, The Behavioural Ecology of Ants.

T

  • Tartally, A., 2004, Is Manica rubida (Hymenoptera: Formicidae) a potential host of the Maculinea alcon (Lepidoptera: Lycaenidae) group? - Myrmecologische Nachrichten 6: 23-27.

  • Tartally, A. & Varga, Z., 2005. Myrmica rubra (Hymenoptera: Formicidae): the first data on host-ant specificity of Maculinea nausithous (Lepidoptera: Lycaenidae) in Hungary. - Myrmecologische Nachrichten 7: 55-59.

  • Timmins, C.J. & Stradling, D.J., 1993. Horse dung: a new or old habitat for Hypoponera punctatissima (Roger) (Hymenoptera: Formicidae)? - Entomologist 112: 217-218.

V

  • van Achterberg, C., 1999, The West Palaearctic species of the subfamily Paxylommatinae (Hymenoptera: Ichneumonidae), with special reference to the genus Hybrizon Fallén. - Zool. Med. Leiden 73 (2): 11-26.

  • van Boven, J.K.A., 1970. Myrmica faniensis, une nouvelle espèce parasite (Hymenoptera, Formicidae). - Bulletin et Annales de la Société Royale entomologique de Belgique 106: 127-132.

  • van Boven, J.K.A., 1977. De mierenfauna van België (Hymenoptera: Formicidae). - Acta Zoologica et Pathologica (pdf)

  • Van Boven, J.K.A., & Mabelis, A.A., 1986. De mierenfauna van de Benelux (Hymenoptera: Formicidae) - Wetenschappelijke Mededlingen K.N.N.V 173

  • Van de Meutter, F., Dekoninck, W., Mortelmans, J., Vantieghem, P. & Wakkie, B., 2009. First confirmed records of Microdon mutabilis and Microdon myrmicae (Diptera: Syrphidae) for Belgium. - Bulletin S.R.B.E./K.B.V.E., 145: 116-120.

  • Van de Meutter, F., Vantieghem, P. & B. Wakkie, 2010. Microdon major Andries, 1912: another new Microdon species for the Belgian fauna (Diptera: Syrphidae). - Bulletin S.R.B.E./K.B.V.E., 146: 105-109.

  • Vandenplas, S., Dekoninck, W., Maebe, K. & F. Hendrickx, 2010. Areaaluitbreiding en genetische verwantschapsanalyse bij de thermofiele mierensoort, Lasius emarginatus (Olivier, 1792). - Bulletin S.R.B.E./K.B.V.E. 146: 90-94.

  • Vankerkhoven, F., 1999, Op zoek naar mieren in Limburg en de vondst van enkele bijzondere soorten. - Jaarboek LIKONA 1998: 72-75.

  • Vankerkhoven, F., 2003, Mieren, in: Erens, G. et al., Opmerkelijke ongewervelden in de Tiendeberg. - Jaarboek LIKONA 2003: 32-39.

  • Vankerkhoven, F., Evens, J. & Dekoninck, W., 2008, First observation of Myrmica gallienii Bondroit, 1920 for Belgium (Formicidae, Hymenoptera). - Bulletin S.R.B.E./K.B.V.E. 144: 35-42.

  • Vankerkhoven, F., Henderickx, H. & Dekoninck, W., 2009. A well preserved fossil ant in Baltic amber of the enigmatic genus Gesomyrmex Mayr, 1868 (Hymenoptera: Formicidae). - Bulletin S.R.B.E./K.B.V.E. 145: 87-90.

  • Vankerkhoven, F., Berwaerts, K., Jacobs, M. & Dekoninck, W., 2010. Observation of Stenamma westwoodii Westwood, 1839 in Belgium (Formicidae, Hymenoptera); a species of European concern. - Bulletin S.R.B.E./K.B.V.E. 146: 196-202.
  • Vankerkhoven, F., Henderickx, H. & Dekoninck, W., 2010. Anochetus madagascarensis Forel, 1887 found in Madagascan copal (Hymenoptera: Formicidae) - Bulletin S.R.B.E./K.B.V.E. 146: 216-219.
  • Vankerkhoven, F., Vanstraelen, Z. & Dekoninck, W., 2011. Rediscovery of the parasitic ant Myrmica karavajevi (Arnoldi, 1930) in Belgium (Formicidae, Hymeoptera). - Bulletin S.R.B.E./K.B.V.E. 147: 185-187.
  • van Loon, A.J., 2009, Risicoanalyse van de plaagmier Lasius neglectus. - rapport EIS2009-03

  • Vantaux, A., Van Den Ende, W., Billen, J., & T. Wenseleers, 2011. Large interclone differences in melizitose secretion in the facultatively ant-tended black bean aphid Aphis fabae. Journal of Insect Physiology (2011), DOI: 10.1016/j.jinsphys.2011.08.014.

  • Vantaux, A., Parmentier, T., Billen, J., & T. Wenseleers, 2012. Do Lasius niger ants punish low-quality black bean aphid mutualists? - Animal Behaviour 83: 257-262.
  • Vantaux, A., Schillewaert, S., Parmentier, T., Van Den Ende, W., Billen, J., & T. Wenseleers, 2015. The cost of ant attendance and melezitose secretion in the black bean aphid Aphis fabae. Ecological Entomology (2015), DOI: 10.1111/een.12217.
  • Vepsäläinen, K., Savolainen, R., Tiainen, J. & Vilén, J., 2000, Successional changes of ant assemblages: from virgin and ditched bogs to forests. - Ann. Zool. Fennici 37: 135-149.

  • Versluijs, R. & P. Boer, 2014. In Nederland voorkomende gaststeekmieren, waaronder een nieuwe soort: Myrmica bibikoffi (Hymenoptera: Formicidae). Entomologische Berichten 74 (4): 147 - 151.

W

  • Wegnez, P., Ignace D., De Greef S. & Durieux G., 2010. Formica truncorum Fabricius, 1804 une nouvelle espèce pour la myrmécofaune belge (Hymenoptera Formicidae). - Bulletin S.R.B.E./K.B.V.E. 146: 15-18.

  • Wegnez, P., De Greef, S., Degache, C., Ignace, D. & Dekoninck, W., 2011. Observations récentes de la fourmi Formicoxenus nitidulus (Nylander, 1846) en Belgique et en France (Hymenoptera Formicidae). - Bulletin S.R.B.E./K.B.V.E. 147: 20-27.
  • Wetterer, J.K., Espadaler, X., Wetterer, A.L., Aguin-Pombo, D. & Franquinho-Aguiar, A.M. 2007: Ants (Hymenoptera: Formicidae) of the Madeiran Archipelago. – Sociobiology 49: 265-297.
  • Wild, A.L., 2004, Taxonomy and Distribution of the Argentine Ant, Linepithema humile (Hymenoptera: Formicidae). - Ann. Entomol. Soc. Am. 97(6): 1204 - 1215.
  • Wilson, E.O., 1955. A monographic revision of the ant genus Lasius. - Bulletin of the Museum of Comparative Zoology at Harvard College, 113: 1-201.

  • Wouters, M., 2006. Habitatpreferentie van bosmieren en roofmieren in Vlaanderen: een case-study in de Kalmthoutse Heide. Scriptie Universiteit Gent.